Przeciwdziałanie krzywdzeniu dzieci w branży turystycznej

Sprawcy korzystają z bazy turystycznej – hoteli, restauracji, ośrodków wypoczynkowych, linii lotniczych, taksówek, biur podróży etc. Nawiązują kontakt z dziećmi w różnych okolicznościach, np. w centrach handlowych, na ulicy i coraz częściej przez Internet.

Na jaką w naszym kraju istnieje problem krzywdzenia dzieci w branży turystycznej?
W Polsce nie przeprowadzono szerszych analiz, dotyczących problemu wykorzystania seksualnego małoletnich w kontekście podróży i turystyki, choć coraz częściej mówi się o tym zjawisku. Oficjalne statystyki policyjne dotyczą przestępstw wykorzystania seksualnego dzieci, które tylko częściowo mogą być powiązane z turystyką seksualną. Przykładowo w 2012 roku, policja zarejestrowała ponad 5 tysięcy dzieci − ofiar wykorzystywania seksualnego (art. 200§1 kk) i ponad 200 przypadków wykorzystywania małoletnich w prostytucji (art. 204§3). Nie są jednak dostępne dane, które określałyby skalę wyłącznie turystyki seksualnej zarówno przyjazdowej, wyjazdowej oraz wśród polskich turystów podróżujących po kraju. Tymczasem na całym świecie odnotowuje się wzrost liczby osób podróżujących. Do Polski przyjeżdża coraz więcej turystów, rośnie również liczba Polaków wyjeżdżających za granicę, w tym do krajów, w których obserwuje się nasilony problem seksturystyki m.in. w Azji czy Afryce. Trudno jest oszacować liczbę dzieci − ofiar i sprawców wykorzystania gdyż sprawcy, pomimo poczucia anonimowości z dala od swojego miejsca zamieszkania, mają świadomość odpowiedzialności karnej, a dzieci wstydzą się, są zastraszane, mają poczucie winy lub nie zdają sobie sprawy z konsekwencji i zagrożeń związanych komercyjnymi kontaktami seksualnymi. Wiele przypadków nie zostaje ujawnionych i wielu dzieciom nie udaje się pomóc, gdyż osoby, które zaobserwowały niepokojącą sytuację nie zdecydowały się zareagować.

W jakim sposób można zwalczać ten problem?
Firmy i przedsiębiorstwa, które nie zwracają uwagi na problem turystyki seksualnej, mogą pośrednio przyczyniać się do rozwoju tego procederu, a przyzwolenie na praktyki krzywdzące dzieci wpływa negatywnie na ich wizerunek. Branża turystyczna, ze względu na swoją specyfikę, może odegrać ogromną rolę w walce z tą formą wykorzystywania dzieci. Podejmowane działania powinny być długofalowe, angażować zarówno dyrekcję jak i wszystkich pracowników danej firmy. Efektywna przeciwdziałanie problemowi seksturystyki jest możliwe w oparciu o współpracę branży turystycznej z organizacjami pozarządowymi, policją oraz poprzez zwiększanie wrażliwości na ten problem samych klientów korzystających z usług branży turystycznej.

Jakie działania można podjąć?
Firmy z branży turystycznej mogą przeciwdziałać problemowi przystępując do Kodeksu Postępowania. Jest to narzędzie promujące społeczną odpowiedzialność biznesu w przeciwdziałaniu wykorzystywaniu seksualnemu małoletnich. Kodeks powstał przy wsparciu Światowej Organizacji Turystyki (UNWTO). Fundacja Dzieci Niczyje jest oficjalnym przedstawicielem Kodeksu w Polsce i wspiera firmy z branży turystycznej, które zdecydują się na podpisanie Kodeksu, w wypełnianiu kryteriów postępowania na rzecz ochrony dzieci. Na świecie ponad 1000 firm jest zaangażowanych w zwalczanie seksturystyki. Dotychczas w Polsce dwie firmy aktywnie zaangażowały się w działania na rzecz ochrony dzieci przed wykorzystywaniem seksualnym w kontekście podróży i turystyki: Grupa Hotelowa Orbis, która podpisała Kodeks Postępownia w 2012 roku i firma SABRE. Firmy, które chciałby się zaangażować, zachęcamy do zapoznania się z Kodeksem i działaniami Fundacji Dzieci Niczyje na stronie www.kodeks.fdn.pl. Ważną i nową inicjatywą w Polsce jest strona internetowa www.stopseksturystyce.fdn.pl opracowana przez Fundację Dzieci Niczyje we współpracy z Komendą Główną Policji – formularz dostępny na tej stronie umożliwia każdej osobie podróżującej na zgłoszenie do odpowiednich służb niepokojącej sytuacji zaobserwowanej zarówno w Polsce jak i podczas podróży zagranicznej. Dzięki tym wspólnym inicjatywom możemy mobilizować pracowników branży turystycznej i ogół społeczeństwa do reagowania na niepokojące sytuacje, tak, aby jak najlepiej móc ochronić dzieci i młodzież przed krzywdzeniem, a potencjalnych sprawców odwieść od przestępczych działań, za które mogą zostać ukarani zarówno w swoim kraju jak i zagranicą. 

Rozmawiała Karolina Stępniak